Hacamat için merkezimize gelen kişilerin çoğu, doğrudan uygulama odasına geçeceğini düşünüyor. Oysa ilk durak hekim odası. Burada yapılan on beş-yirmi dakikalık görüşme, hacamatın o kişi için uygun olup olmadığına, uygunsa nasıl yapılacağına karar verilen yer. Bazı hastalar bu görüşmeyi gereksiz bir bekleme gibi görüyor; ama hacamatın güvenli olmasını sağlayan şey tam da bu görüşme.
Iğdır'dan hacamat için bizi arayanlara bu görüşmede neler olduğunu anlatmak istedik. Hangi sorular sorulur, neden sorulur, hangi kontroller yapılır ve hangi cevaplar uygulamanın ertelenmesine yol açar? Bunları bilmek, hem görüşmeye hazırlıklı gelmenizi sağlar hem de hacamatı hekim olmayan birine yaptırmanın neden riskli olduğunu açıkça gösterir.
Hacamat, Urartu Göz Tıp Merkezi'nde Van'daki fizik tedavi birimimizde uygulanıyor; Iğdır'da şubemiz yok. Uygulamayı fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanımız Uzm. Dr. Sedat Öztürk yapıyor.
Hacamata bakışımızı da baştan söyleyelim: Bizim için hacamat, kas ve iskelet sistemi kaynaklı ağrılarda, uygun kişilerde diğer tedavilere eşlik edebilecek tamamlayıcı bir uygulama. Bir hastalığı tedavi etme iddiası taşımıyor, mevcut ilaçlarınızın ya da tedavilerinizin yerine geçmiyor.
Görüşmeye geçmeden önce maliyet konusuna kısaca değinelim, çünkü pek çok kişinin ilk sorusu bu. Sağlık hizmetlerinde fiyat ilanı mevzuata aykırı olduğu için rakam paylaşmıyoruz. Ödediğiniz ücretin ise üç ana bölümden oluştuğunu söyleyebiliriz.
Bunların ilki, birazdan anlatacağımız hekim görüşmesi. Bu görüşme sonunda size hacamat yapılmaması kararı da çıkabilir. Bu durumda sizi gereksiz bir riskten korumuş oluruz ve ağrınız için hangi seçeneklerin daha uygun olduğunu konuşuruz.
İkincisi, uygulamada kullanılan malzeme. Her hasta için ayrı paketlerden açılan kupalar, steril kesici uçlar, eldivenler, antiseptik solüsyonlar ve pansuman malzemesi bu kaleme girer. Bu malzemelerin hiçbiri ikinci bir kişide kullanılmaz; uygulama bitince tıbbi atık kabına atılır.
Üçüncüsü, uygulamanın kapsamı. Sırtın tek bir bölgesine yapılan uygulama ile birden çok bölgeye yapılan uygulama aynı süreyi ve malzemeyi gerektirmez. Kan alınan yaş kupa ile yalnızca vakumun kullanıldığı kuru kupa da birbirinden farklıdır.
Iğdır'dan gelecekler için yol masrafı da işin içinde. Bu yüzden Van'a gelmeden önce telefonla görüşmenizi öneriyoruz. İlaçlarınızı ve hastalıklarınızı telefonda anlatırsanız, hacamatın sizin için uygun olmayacağı açık olan durumlarda bunu önceden söyleyebiliriz.
Fiyat karşılaştırırken sorulacak soru basit: Bu ücretin içinde bir hekimin beni değerlendirmesi, tek kullanımlık malzeme ve izinli bir sağlık kuruluşunun güvencesi var mı? Yoksa, ucuz görünen fiyatın asıl bedelini sağlığınızla ödeme riskiniz var.
Sigorta kapsamı konusunda da randevu alırken bilgi isteyebilirsiniz; tamamlayıcı tıp uygulamalarının kapsamı poliçeye göre değişiyor.
Ve şimdi görüşme odasına geçelim.
Görüşmenin ilk sorusu genellikle şu: Neden hacamat yaptırmak istiyorsunuz? Bu soru, hekimin sizi hacamattan vazgeçirmek için sorduğu bir soru değil. Şikâyetinizi anlamak için soruyor. Ensenizde aylardır süren bir kasılma mı var, belinizde bacağınıza vuran bir ağrı mı, yoksa genel bir yorgunluk mu? Cevap, hekimin hangi yöne bakması gerektiğini belirler.
İkinci soru: Hangi ilaçları kullanıyorsunuz? Burada en çok dikkat edilen ilaç grubu, kan sulandırıcılar. Aspirin dahil, pıhtılaşmayı etkileyen ilaçlar yaş kupada kanamanın durdurulmasını zorlaştırır. Bu ilaçları kullanıyorsanız hacamat yapılmayabilir. Lütfen bu ilaçları hacamat için kendi başınıza bırakmayın; bırakmanın sonuçları inme ya da kalp krizi kadar ciddi olabilir.
Üçüncü soru: Kronik bir hastalığınız var mı? Şeker hastalığı, kalp yetmezliği, ritim bozukluğu, böbrek ve karaciğer hastalıkları, kanama bozuklukları hekimin özellikle sorduğu konular. Şekeri düzensiz olan birinde çiziklerin iyileşmesi gecikebilir ve enfeksiyon riski artar. Kalp hastalarında ise uygulama sırasında tansiyonun düşmesi daha ciddi sonuçlar doğurabilir.
Dördüncü soru, kadın hastalara yöneliktir: Gebelik ihtimaliniz var mı, emziriyor musunuz, adet döneminiz ne zaman? Gebelikte hacamat yapılmaz. Adet döneminde ya da hemen öncesinde de genellikle ertelenir.
Beşinci soru: Daha önce kansızlık tanısı aldınız mı? Kolay yorulma, baş dönmesi, solukluk gibi şikâyetleri olanlarda hekim kan sayımı isteyebilir. Kansızlığı olan birinden kan almak, durumu kötüleştirir; bu yüzden önce kansızlığın tedavi edilmesi gerekir.
Altıncı soru: Daha önce hacamat yaptırdınız mı ve sonrasında bir sorun yaşadınız mı? Önceki bir uygulamada bayılma, uzun süren kanama ya da yara enfeksiyonu yaşadıysanız, bunu mutlaka söyleyin.
Sorulardan sonra kısa bir muayene yapılır. Tansiyonunuz ve nabzınız ölçülür, uygulama yapılacak bölgenin derisine bakılır. Deride aktif bir yara, enfeksiyon, egzama ya da yeni bir ameliyat izi varsa o bölgeye uygulama yapılmaz.
Bu görüşmeyi yalnızca bir hekim yapabilir. 2014'te yürürlüğe giren Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği'ne göre hacamat, bu alanda Sağlık Bakanlığı onaylı eğitim alıp sertifika edinmiş hekimler tarafından ve izin verilmiş sağlık kuruluşlarında yapılabiliyor. Hekimimiz hakkında bilgi için Uzm. Dr. Sedat Öztürk sayfasına bakabilirsiniz.
Görüşme yalnızca hekimin soru sorduğu bir konuşma olmamalı; sizin de sormaya hakkınız olan sorular var. Kaç kupa uygulanacak ve hangi bölgelere? Yaş kupa mı yapılacak, kuru kupa mı, neden? İzler ne kadar sürede geçer, bu süre içinde neye dikkat etmeliyim? Bu soruların cevaplarını uygulamadan önce öğrenmek, sonrasında karşılaşacağınız durumlara hazırlıklı olmanızı sağlar.
Bir de şu soruyu sorun: Bu uygulama işe yaramazsa ne yapacağız? İyi bir planda, hacamattan sonra ağrınızın nasıl seyrettiğine bakılır ve fayda görülmezse aynı uygulamayı tekrarlamak yerine başka seçeneklere geçilir. Hacamatın tek seçenek olarak sunulduğu bir yaklaşım, ağrınızın asıl nedenini gözden kaçırabilir.
Görüşmede söyledikleriniz hekimle aranızda kalır. Utandığınız ya da önemsiz bulduğunuz bir konu olsa bile, örneğin kullandığınız bir bitkisel ürünü, aklınıza takılan bir şikâyeti ya da daha önce yaşadığınız bir bayılmayı anlatmaktan çekinmeyin. Bitkisel ürünlerin ve takviyelerin bir kısmı kanamaya eğilimi artırabildiği için bu bilgiler de önem taşır.
Görüşmenin sonunda üç karardan biri çıkar: Hacamat uygundur ve o gün yapılabilir, hacamat şu an için uygun değildir ve ertelenir, ya da hacamat sizin için uygun değildir ve başka bir yaklaşım önerilir.
Iğdır'ın yazı, hacamat görüşmesinde ayrıca konuşulan bir konu. Temmuz ve ağustosta ovada sıcaklık çok yükselir. Sıcak havada vücut terleyerek su kaybeder, damarlar genişler ve tansiyon düşmeye eğilimli olur. Bu durumda yapılan bir kan alma işlemi, baş dönmesi ve bayılma riskini artırabilir.
Bu yüzden yaz aylarında uygulamaya geleceklere birkaç önerimiz var. Uygulamadan önceki gün ve uygulama günü bol su için. Aç gelmeyin; birkaç saat önce hafif bir öğün yemiş olun. Uygulama gününden önce tarlada ağır işte, güneş altında uzun saatler çalışmamaya çalışın. Iğdır'dan Van'a gelirken klimasız bir araçta saatlerce yol yaptıysanız, uygulamadan önce bir süre dinlenin.
Kayısı hasadı döneminde hacamat yaptırmayı düşünüyorsanız, uygulamayı hasadın en yoğun günlerine denk getirmemenizi öneriyoruz. Uygulamanın yapıldığı gün ve ertesi gün ağır işten kaçınmak gerekir; merdivende ve güneş altında geçen uzun bir iş günü, bu dönem için uygun değil.
Ramazan ayında oruçluyken uygulama yaptırmanızı da önermiyoruz. Uzun süreli açlık ve susuzluk, özellikle yaz aylarına denk gelen ramazanlarda, bayılma riskini belirgin şekilde artırır.
Uygulama yapılacak yeri seçerken kendi gözünüzle kontrol edebileceğiniz şeyler var. Uygulama odası temiz mi? Malzemeler sizin önünüzde paketlerinden mi çıkarılıyor? Uygulayıcı yeni eldiven takıyor mu? Kullanılan uçlar ve kupalar sonunda atık kutusuna mı gidiyor? Bunlardan biri bile eksikse, uygulamayı yaptırmadan ayrılma hakkınız var.
Evlerde, berber ya da kuaför gibi sağlık kuruluşu olmayan yerlerde ya da hekim olmayan kişilerce yapılan hacamat yasal değildir. Bu tür uygulamalarda kanla bulaşan hepatit B, hepatit C ve HIV gibi enfeksiyonların geçme riski ciddi bir sorundur.
Merkezimizde uygulama, hekim görüşmesinden sonra uygulama odasında yapılır. Bölge antiseptikle temizlenir, kupalar yerleştirilip vakum oluşturulur. Yaş kupada kupalar birkaç dakika sonra kaldırılır, deride yüzeysel çizikler açılır ve kupalar yeniden yerleştirilir. Uygulama bittiğinde bölge temizlenir, gerekirse pansuman yapılır.
Uygulama sırasında bir rahatsızlık hissederseniz hemen söyleyin. Terleme, bulantı, gözlerin kararması ya da çarpıntı, uygulamanın durdurulmasını gerektirir. Böyle bir durumda sizi yatırır, ayaklarınızı yükseltir ve tansiyonunuzu takip ederiz.
Uygulama bittikten sonra hemen ayağa kalkmayın. Bir süre oturup dinlenmeniz ve tansiyonunuzun yeniden ölçülmesi gerekir. Iğdır'a dönüşte direksiyona geçmeden önce kendinizi tamamen iyi hissettiğinizden emin olun; mümkünse aracı bir yakınınız kullansın.
Uygulamadan sonra kupaların yerinde yuvarlak, mor renkli izler kalır. Bu izler bir çürük gibidir ve genellikle bir hafta içinde solar. Çiziklerin bulunduğu yerde ilk gün hafif bir sızlama olabilir.
Iğdır'ın sıcağında uygulama sonrası bakım için birkaç öneri: İlk gün yoğun terlemeye yol açacak işlerden kaçının. Uygulama bölgesini doğrudan güneşe maruz bırakmayın. Hamam, sauna ve çok sıcak duştan uzak durun. Bölgeyi temiz ve kuru tutun, terlediğinizde temiz bir bezle silin. Uygulama günü havuza ya da açık sulara girmeyin.
Uygulamanın ertesi günü bölgede hafif bir gerginlik ya da kaşıntı hissedebilirsiniz; bu genellikle iyileşmenin bir parçasıdır. Kaşımamaya, kabukları koparmamaya özen gösterin. Sırtınızda uygulama yapıldıysa, ilk gece sırtüstü yatarken temiz, açık renkli bir tişört giymeniz, olası küçük sızıntıları fark etmenizi kolaylaştırır.
Uygulama bölgesinde kızarıklığın yayılması, şişlik, akıntı, sıcaklık artışı ya da ateş, enfeksiyon belirtisi olabilir. Bu durumda Iğdır'daki bir sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekir.
Beklentiyi doğru kurmak gerekiyor. Ense, sırt ve bel ağrısı olan küçük hasta gruplarında yapılan çalışmaların bir kısmı, kupa sonrasında birkaç gün ile birkaç hafta arasında süren bir hafifleme bildiriyor; fakat çalışmaların çoğu az sayıda kişiyle, kısa süreli yapılmış ve sağlam bir sonuca varmaya yetmiyor. Hacamatın kandaki kirleri attığı, şeker ya da tansiyon gibi süregen hastalıkları geçirdiği yönündeki sözlerin ise arkasında bilimsel bir kanıt yok.
Bu nedenle merkezimizde hacamat, fizik tedavi biriminin içinde ve ağrının nedenine yönelik diğer tedavilerle birlikte düşünülüyor. Kasa taşımaktan belini incitmiş bir çiftçi için hacamat, olsa olsa egzersiz ve doğru kaldırma tekniğinin yanında yer alabilecek bir uygulama. Tarım işlerinin bele ve omza etkisini Iğdır fizik tedavi doktorları yazımızda ayrıntılı anlattık.
İki uygulama arasında ne kadar beklenmesi gerektiği kişiye göre değişiyor. Her yaş kupada bir miktar kan alındığı için hekiminiz, demir ve kan değerlerinize, yaşınıza ve genel durumunuza bakarak bir aralık önerir. Yılda birkaç kez uygulama yaptıranların ara ara hemogram yaptırması, fark edilmeden gelişen bir kansızlığı yakalamaya yardımcı olur.
Uygulamanın tarihçesi, kimlere yapılmadığı ve genel işleyişi hakkında hacamat tedavisi sayfamızda daha fazla bilgi var.
Ön görüşme için çağrı merkezimiz 0850 440 44 45, merkez hattımız 0432 215 79 99. WhatsApp'tan 0539 235 34 34 numarasına kullandığınız ilaçları ve şikâyetinizi yazarsanız, Iğdır'dan yola çıkmadan önce size ön bilgi verebiliriz. Merkezimiz Halilağa Mahallesi İpekyolu Caddesi, Stad Karşısı 3. Sokak No:3, İpekyolu / Van'da.
Görüşme odasında sorulan soruların hepsi, sizin güvenliğiniz için. Bu soruların cevaplarını yanınızda getirirseniz, hem görüşme kısalır hem de doğru karar daha kolay verilir.